Emeli aň häzirki wagtda diňe maglumatlary gaýtadan işleýän tehnologiýa bolmakdan çykyp, ylmy açyşlary çaltlandyrýan, çylşyrymly seljerişleri amala aşyrýan hem-de adamzadyň möhüm meselelerini çözmäge ýardam berýän strategik gurala öwrülýär. Şonuň üçin dünýäniň öňdebaryjy döwletleri emeli aňyň mümkinçiliklerini ylmy barlaglara, senagata we jemgyýetçilik hyzmatlaryna giňden ornaşdyrmaga aýratyn ähmiýet berýär.
- ScienceOne Omni 2.0 ylmy gözlegleriň akylly esasyny täze derejä çykarýar
- Fenghe modeli meteorologiýa hyzmatlaryna emeli aňyň täze mümkinçiliklerini getirýär
- Kimi K3 açyk çeşmeli emeli aň modelleriniň täze neslini alamatlandyrýar
- Açyk çeşmeli emeli aň halkara hyzmatdaşlygynyň täze mümkinçiliklerini döredýär
- Hytaý emeli aň pudagyndaky dünýä liderligini has-da berkidýär
- Emeli aňyň açyk ekoulgamy — geljegiň ylmy ösüşine ynamly ädim
Şeýle möhüm wakalaryň biri WAIC 2026 (Bütindünýä emeli aň maslahaty) forumynda bolup geçdi. Forumyň çäklerinde Hytaý ScienceOne Omni 2.0 atly ylmy esasy modelini hem-de meteorologiýa hyzmatlary üçin döredilen Fenghe atly açyk dil modelini ilkinji gezek giň jemgyýetçilige hödürledi. Mundan başga-da, açyk çeşmeli emeli aň tehnologiýalarynyň gerimini giňeldýän Kimi K3 modeli hem tanyşdyryldy. Bu täzelikler Hytaýyň emeli aň boýunça dünýä liderleriniň biri hökmündäki ornuny nobatdaky gezek tassyklaýar.
ScienceOne Omni 2.0 ylmy gözlegleriň akylly esasyny täze derejä çykarýar
Hytaý Ylymlar akademiýasynyň (CAS) ýolbaşçylygyndaky bilelikdäki ylmy topar tarapyndan döredilen ScienceOne Omni 2.0 ylmy meseleler üçin ýöriteleşdirilen emeli aň platformasy bolup durýar.
Modeliň esasy wezipesi umumy emeli aň bilen dürli ylmy ugurlardaky ýöriteleşdirilen bilimleriň arasyndaky çäkleri aradan aýyrmakdan ybaratdyr. Şeýlelikde ulgam alymlara maglumatlary diňe bir düşündirmek däl, eýsem:
- seljermek;
- ylmy netijeleri çaklamak;
- täze mazmun döretmek;
- çylşyrymly meseleler boýunça logiki netije çykarmak ýaly mümkinçilikleri hödürleýär.
Ilkinji gezek 2025-nji ýylyň iýul aýynda işe girizilen modeliň 2.0 wersiýasy dürli ylmy ugurlarda has giň mümkinçiliklere eýe bolup, ylmy barlaglaryň netijeliligini ýokarlandyrmagy maksat edinýär.
Fenghe modeli meteorologiýa hyzmatlaryna emeli aňyň täze mümkinçiliklerini getirýär
Forumyň dowamynda Hytaýyň Meteorologiýa müdirligi (CMA) tarapyndan döredilen Fenghe atly açyk dil modeli hem tanyşdyryldy.
Model:
- 50 million token meteorologik maglumatlaryň esasynda tälim aldy;
- ygtybarly howa maglumatlary toplumlary bilen birleşdirildi;
- howa çaklamalaryny düzmek;
- töwekgelçilikleri seljermek;
- meteorologik hyzmatlary ýerine ýetirmek üçin niýetlenendir.
CMA-nyň maglumatlaryna görä, Fenghe Hytaýdaky ulanyjylara şahsylaşdyrylan howa maglumatlaryny, maslahatlary hem-de howplar baradaky duýduryşlary hödürleýär.
Şeýle hem onuň halkara görnüşi BMG-niň «Hemmeler üçin irki duýduryşlar» başlangyjyna goşulyp, hytaý we iňlis dillerinde meteorologik maslahatlary hem-de töwekgelçilik seljermelerini berýär. Bu bolsa emeli aňyň diňe milli däl, eýsem halkara howpsuzlyk ulgamlarynda hem möhüm orna eýe bolýandygyny görkezýär.
Kimi K3 açyk çeşmeli emeli aň modelleriniň täze neslini alamatlandyrýar
WAIC 2026-nyň öňüsyrasynda hytaýly Moonshot AI startapy özüniň täze Kimi K3 modelini hödürledi.
Modeliň esasy aýratynlyklary:
- 2,8 trillion parametr;
- dünýäniň iň uly açyk çeşmeli emeli aň modeli;
- 1 million tokenlik kontekst penjiresi;
- wizual maglumatlary ilkinji günden kabul etmek mümkinçiligi.
Kimi K3 programma üpjünçiligini işläp taýýarlamak, çylşyrymly intellektual meseleleri çözmek, çuňňur ylmy gözlegleri geçirmek hem-de multimodal maglumatlary seljermek üçin optimizirlenendir.
Kompaniýanyň bellemegine görä, modeliň umumy intellekt derejesi dünýäniň öňdebaryjy ýapyk çeşmeli emeli aň ulgamlaryna örän golaýdyr.
Açyk çeşmeli emeli aň halkara hyzmatdaşlygynyň täze mümkinçiliklerini döredýär
WAIC 2026 forumynda diňe täze modeller däl, eýsem Fenghe modelini açyk çeşmeli görnüşde ösdürmek boýunça halkara başlangyç hem yglan edildi.
Hytaýly işläp düzüjileriň açyk platformalary ösdürmegi ylmy hyzmatdaşlygyň gerimini giňeldýär hem-de dünýäniň dürli ýurtlarynyň alymlaryna, gözleg merkezlerine we tehnologiýa kompaniýalaryna bir bitewi ekoulgamda işleşmäge mümkinçilik döredýär.
CCTV+ agentliginiň bellemegine görä, şeýle çemeleşme öňdebaryjy emeli aň tehnologiýalarynyň halkara derejesinde has elýeterli bolmagyna hyzmat edýär.
Hytaý emeli aň pudagyndaky dünýä liderligini has-da berkidýär
Soňky ýyllarda Hytaý emeli aň pudagynda dünýäniň iň çalt ösýän döwletleriniň birine öwrüldi.
2025-nji ýylyň jemleri boýunça:
- emeli aň bilen bagly esasy pudaklaryň bazar gymmaty 1,2 trillion ýuandan (takmynan 176,6 milliard ABŞ dollaryndan) geçdi;
- bu ugurda işleýän kärhanalaryň sany 6200-den geçdi;
- iri açyk çeşmeli modelleriň umumy göçürilip alnyş sany 10 milliarddan geçdi.
Bu görkezijiler diňe bir ykdysady ösüşi däl, eýsem emeli aňyň ylmy, senagat we halkara hyzmatdaşlyk üçin strategik ähmiýetiniň yzygiderli artýandygyny görkezýär.
Emeli aňyň açyk ekoulgamy — geljegiň ylmy ösüşine ynamly ädim
WAIC 2026 forumynda tanyşdyrylan ScienceOne Omni 2.0, Fenghe we Kimi K3 modelleri emeli aňyň diňe bir maglumatlary gaýtadan işleýän tehnologiýa däldigini, eýsem ylmy gözlegleriň, meteorologiýanyň we açyk halkara hyzmatdaşlygynyň täze hereketlendiriji güýjüne öwrülendigini görkezýär. Açyk çeşmeli çözgütleriň ösdürilmegi hem-de olaryň halkara başlangyçlar bilen utgaşdyrylmagy geljekde emeli aňyň dünýäniň durnukly ösüşine we ylmy innowasiýalara goşandyny has-da artdyrjakdygyny tassyklaýar.



