Bedeni berkitmegiň iň ygtybarly usuly sagdyn durmuş ýörelgesiniň düzgünlerini birkemsiz berjaý etmekdir. Munuň üçin dogry iýmitlenmek, zyýanly endiklerden we nerw dartgynlylygyny döredýän ýagdaýlardan gaça durmak, işjeň hereket etmek, bedenterbiýe we sport bilen meşgullanmak zerurdyr. Pyýada ýöremek, ylgamak, ertirki maşklary ýerine ýetirmek adam bedeni üçin örän peýdalydyr. Her gün 5-7 km aralygy ýöräp ýa-da ylgap geçmek maslahat berilýär.
Ylgamak, fiziki işjeňligiň iň ýönekeý we elýeterli görnüşlerinden biridir. Ylgamagyň käbir peýdalary:
Immun ulgamyny güýçlendirmek
Köplenç sowukdan ejir çekýän bolsaňyz, ylgamak iň gowy dostuňyza öwrüler. Açyk howada ylgamak (hatda salkyn howada-da) bedeniňizi berkider we mikroblara, wiruslara durnuklylygy has-da ýokarlandyrar. Yzygiderli maşk etmek, esasanam ylgamak, bedeniň fiziki ýagdaýyny güýçlendirýär we ýagdaýyny gowulandyrýar. Ylgaýanlar az keselleýärler – bu subut edilen hakykat. Esasy zat, bedene artykmaç agram salmazlyk we açyk howada ylganyňyzda howa görä geýinmekdir.
Gan aýlanyşygynyň gowulanmagy
Yzygiderli ylgamak ýürek keselleriniň öňüni almaga kömek edýän ýürek-damar ulgamynyň işleýşini gowulandyrýar. Işleýän wagtynda dokumalar kislorod bilen üpjün edilýär we bu gan aýlanyşyna uly kömek edýär. Ýürek myşsalary güýç we çydamlylyk gazanýar, gan damarlarynyň diwarlary güýçlenýär we äheňi ýokarlanýar. Bu bolsa öz gezeginde gan basyşynyň sazlaşmagyna getirýär – onuň ýokary ýa-da pes bolmagy möhüm däl.
Depressiýadan dynmak
Ylgap barýarkaňyz, bedeniňiz şatlyk gormonyny – endorfini öndürýär we bu täsir diňe türgenleşik wagtynda däl, eýsem soň hem dowam edýär. Psihologlar yzygiderli ylgamak adamy az gaharlandyrýar we ukusyzlykdan dynmaga kömek edýär diýip belleýärler.
Bogunlary berkitmek
Yzygiderli ylgamak bogunlary güýçlendirýär. Diňe ylgamak ýeterlik däl, ähli myşsalar toplumy we ýörite ylgaw maşklary üçin yzygiderli güýç maşklaryny etmeli.
Ünsüň ýokarlanmagy
Ylgaýan adamlaryň bir meselä has çalt we täsirli ünsi jemläp bilýändigi we hüşgärligi ýokarlanýandygy subut edildi. Ylgamak ýatkeşligi hem gowulandyrýar.
Dem alyş ulgamyny güýçlendirmek
Ylgaýarka öýkenler güýçli işleýär, bedeni zerur kislorod bilen doldurýar. Yzygiderli ylgamak netijesinde öýkeniňiz güýçlener we ýaşaýyş ukyby artar. Uzak wagtyň dowamynda, dem almaga jogapkär myşsalaryň türgenleşmegi sebäpli öýkeniň ýaşaýyş dowamlylygy has hem artýar.
Çydamlylyk
Ylgamak size çydamlylygy gazanmaga kömek edýär. Her gezek ylgamak bilen, ýüregiňiz we öýkeniňiz has gowy işlär. Çydamlylygy ýokarlandyrmak üçin dürli ylgaw görnüşlerini synap görüň: marafonlar, asfaltda ýa-da daglarda ylgamak. Aralyk näçe kyn bolsa, şonça-da köp güýç sarp etseňiz, ahyrynda şonça çydamly bolarsyňyz.
Myşsalary güýçlendirmek
Ylgap barýarka, adam myşsalarynyň hemmesi diýen ýaly ulanylýar. Diýmek, ylgaw türgenleşiginde diňe bir aýaklaryňyzy däl, arkaňyzy we hatda elleriňizi hem türgenleşdirýärsiňiz. Üstesine, ylgaýarka myşsalar uzalýar we has çeýe bolýar.
Eziz Saryýew,
Türkmen oba hojalyk institutynyň Maglumat ulgamlary we
tehnologiýalary (oba hojalygynda) taýýarlyk ugrunyň 1-nji ýyl talyby
