Geljegiň tehnologiýalary ilki bäsleşik meýdançasynda synagdan geçýär, soňra bolsa dünýäniň zawodlaryna we durmuşyna ornaşýar.
Pekin ýene-de dünýäniň tehnologik ösüşiniň üns merkezine öwrüldi. Hytaýyň paýtagtynda geçirilen Robotlar we emeli aň boýunça 28-nji milli bäsleşigiň (CRAIC) «Adam şekilli robotlar» ugry boýunça jemleýji tapgyry diňe bir ylmy ýaryş bolman, eýsem geljekki senagat öwrülişiginiň amaly synag meýdançasy hökmünde hem ähmiýet gazandy. Bu çäre adam şekilli robotlaryň diňe laboratoriýalarda synagdan geçirilýän nusgalar däldigini, eýsem hakyky önümçilikde, logistika ulgamlarynda, saglygy goraýyş edaralarynda we jemgyýetçilik hyzmatlarynda giňden ulanylmaga taýýarlanýandygyny aýdyň görkezdi.
Bäsleşige 100-den gowrak uniwersitetden 213 toparyň gatnaşmagy hem-de olaryň 350 töweregi roboty hödürlemegi Hytaýyň robototehnika we emeli aň ulgamynda gazanan ösüşleriniň giň gerimini şöhlelendirýär.
Akademiki bäsleşikden senagat synag meýdançasyna çenli ösüş
Hytaýyň Robotlar we emeli aň boýunça milli bäsleşigi 1995-nji ýyldan bäri geçirilýär. Üç onýyllygyň dowamynda bu çäre dar akademiki ýaryşdan müňlerçe talyby, alymy we inženeri birleşdirýän iri milli tehnologik meýdança öwrüldi.
Şu ýylky jemleýji tapgyryň esasy aýratynlygy ilkinji gezek doly ölçegli adam şekilli robotlaryň uzakdan dolandyryşsyz, doly özbaşdak bäsleşmegidir. Bu bolsa emeli aňyň, datçik tehnologiýalarynyň we awtonom dolandyryş ulgamlarynyň täze ösüş derejesine ýetendigini görkezýär.
Robotlar dürli görnüşli ýerlerde özbaşdak hereket etmek, päsgelçilikleri seljermek, daşky gurşawy duýmak, şaýlary tertipleşdirmek hem-de çylşyrymly önümçilik tabşyryklaryny ýerine ýetirmek boýunça öz mümkinçiliklerini görkezdiler. Şeýlelikde, bäsleşik diňe ýeňijileri kesgitlemek däl-de, eýsem täze tehnologiýalaryň önümçilige taýýarlygyny barlamak wezipesini hem ýerine ýetirdi.
Hakyky senagat şertlerinde emeli aňyň mümkinçilikleri
Jemleýji synaglaryň ähli tapgyrlary hakyky önümçilik gurşawyny mümkin boldugyça takyk gaýtalady.
Robotlaryň öňünde:
- ýokary howply gözegçilik işleri;
- önümçilik liniýalarynda ýükleri düşürmek we ýüklemek;
- awtoulag şaýlaryny tertipleşdirmek;
- eňňitlere çykmak;
- büdür-südür ýerlerde hereket etmek ýaly çylşyrymly tabşyryklar goýuldy.
Iň möhüm aýratynlyk bolsa robotlaryň daşky gurşawy kesgitlemek üçin diňe özlerine gurnalan datçiklere daýanmagydyr. Olaryň ähli hereketleri 50 minutlyk berk wagt çäginde hiç hili daşarky dolandyryşsyz ýerine ýetirildi.
Bu görkeziji häzirki zaman adam şekilli robotlaryň diňe öňünden programmalaşdyrylan hereketleri ýerine ýetirmeýändigini, eýsem daşky şertleri seljerip, özbaşdak karar kabul edip bilýändigini görkezýär.
Robotlaryň täze nesli: önümçilikden jemgyýetçilik hyzmatlaryna çenli
Bäsleşik üç ugur boýunça geçirildi: doly ölçegli, orta ölçegli we kiçi ölçegli adam şekilli robotlar.
Orta ölçegli robotlaryň esasy wezipesi jemgyýetçilik hyzmatlaryna gönükdirildi. Olar:
- meýilleşdirilen ýatlatmalary bermek;
- akylly nawigasiýa;
- derman serişdelerini takyk eltmek ýaly hyzmatlary ýerine ýetirdiler.
Bu synaglar robotlaryň çylşyrymly şertlerde özbaşdak karar kabul etmek ukybyna baha bermäge mümkinçilik berdi.
Kiçi ölçegli robotlaryň bäsleşiginde bolsa esasy üns bedenleşdirilen intellekte we uly dil modellerine esaslanýan emeli aň ulgamlaryna gönükdirildi.
Toparlar OpenHarmony ýaly açyk platformalary ulanmak arkaly:
- şekilleri tanamak;
- hereket ugruny meýilleşdirmek;
- intellektual dolandyryş algoritmlerini kämilleşdirmek boýunça öz işläp taýýarlamalaryny görkezdiler.
Şeýlelikde, bäsleşik diňe tehnologiýalary synagdan geçirmek bilen çäklenmän, dürli ylmy toparlaryň arasynda tejribe alyşmak üçin hem netijeli platforma öwrüldi.
Alymlaryň garaýşy we geljegiň ösüş ugurlary
Sian tehnologiýa uniwersitetiniň wekili Li Szysýan senagat gurşawynyň laboratoriýa şertlerinden düýpli tapawutlanýandygyny belledi. Onuň pikiriçe, häzirki döwürde esasy maksat robotlaryň köpugurlylygyny ýokarlandyrmak we olaryň garaşylmadyk ýagdaýlara uýgunlaşmak ukybyny ösdürmekden ybaratdyr.
Bilermenleriň bellemegine görä, häzirki wagtda robototehnikanyň esasy wezipesi diňe tehniki mümkinçilikleri görkezmek däl, eýsem laboratoriýalarda döredilen çözgütleri gysga wagtda önümçilige ornaşdyrmakdyr.
Şol sebäpli şeýle bäsleşikler:
- ylmy-barlag işlerini çaltlandyrýar;
- täze inženerçilik pikirlerini höweslendirýär;
- innowasiýalaryň täjirleşdirilmegine itergi berýär;
- senagat awtonom ulgamlarynyň ösüşini çaltlandyrýar.
Bu ugur Hytaýyň bedenleşdirilen intellekti ösdürmek boýunça döwlet strategiýasynyň möhüm bölegine öwrülýär.
Adam bilen robotyň hyzmatdaşlyk döwrüne tarap
CCTV+ agentliginiň bellemegine görä, Pekindäki jemleýji synaglar adam şekilli robotlaryň diňe ylmy merkezleriň çäginde galmaýandygyny, eýsem hakyky önümçilik we hyzmatlar pudagyna ynamly gadam basýandygyny tassyklaýar.
Bilermenler ýakyn ýyllarda şeýle robotlaryň:
- iri senagat kärhanalarynda;
- logistika merkezlerinde;
- hassahanalarda;
- durmuş hyzmatlary edaralarynda;
- howply önümçilik desgalarynda
adamlar bilen birlikde zähmet çekjekdigini çaklaýarlar.
Bu bolsa emeli aňyň we robototehnikanyň diňe tehnologik ösüş däl, eýsem ykdysadyýetiň, zähmet bazarynyň we jemgyýetçilik hyzmatlarynyň geljekki ösüş modelini emele getirýän esasy güýçleriň birine öwrülýändigini görkezýär.
Netije
Pekinde geçirilen Hytaýyň Robotlar we emeli aň boýunça 28-nji milli bäsleşiginiň jemleýji tapgyry adam şekilli robotlaryň ösüşinde täze taryhy sepgidi alamatlandyrdy. 213 toparyň, 100-den gowrak uniwersitetiň we 350 töweregi robotyň gatnaşmagynda geçirilen bu iri tehnologik synag häzirki zaman emeli aňynyň diňe ylmy gözlegleriň netijesi bolman, eýsem senagatyň we jemgyýetiň gündelik durmuşyna çalt aralaşýan amaly tehnologiýa öwrülýändigini görkezdi.
Şeýle bäsleşikler innowasiýalaryň önümçilige ornaşdyrylmagyny çaltlandyrmak, ýaş inženerleriň döredijilik mümkinçiliklerini açmak hem-de robototehnikanyň täze neslini kemala getirmek babatda möhüm ähmiýete eýedir. Hut şonuň üçin hem Pekindäki bu çäre diňe bir milli bäsleşik däl, eýsem adam bilen emeli aňyň bilelikdäki geljeginiň täze modelini emele getirýän halkara ähmiýetli tehnologik meýdança hökmünde taryha girdi.
