Apple kompaniýasy «Lockdown Mode» (Goraýyş tertibi) atly funksiýanyň tas dört ýyl bäri bar bolandygyna garamazdan, iPhone enjamynyň üstünlikli döwlen ýekeje ýagdaýynyň hem hasaba alynmandygyny mälim etdi. Eger bu funksiýa işjeňleşdirilen bolsa, gadjetler täjirçilik maksatly şpion programma üpjünçiliginiň hüjümlerine üstünlikli garşy durýar.
«Lockdown Mode» funksiýasy 2022-nji ýylda ýokary töwekgelçilige sezewar bolýan ulanyjylar üçin goşmaça goraýyş çäresi hökmünde hödürlenildi. Ol iPhone we beýleki enjamlaryň bikanun niýetli adamlar tarapyndan wirus ornaşdyrmak üçin iň köp ulanylýan käbir ulgam mümkinçiliklerini öçürýär. «Apple» kompaniýasynyň wekili Sara O’Rurkuň (Sarah O’Rourke) habar bermegine görä, bu tertip işjeň ýagdaýda bolan mahaly, enjamlara garşy amala aşyrylan haýsydyr bir üstünlikli haker hüjümi barada kompaniýada maglumat ýok.
Aslynda bu gural hökümet derejesindäki şpion programmaly üpjünçilikleriniň (ŞPÜ) wehimlerine garşy durmak üçin döredilipdi. Toronto uniwersitetiniň ýanyndaky «Citizen Lab» barlaghanasynyň garaşsyz barlagçylary «Lockdown Mode» tertibiniň «NSO Group» kompaniýasynyň «Pegasus» we «Intellexa» kompaniýasynyň «Predator» şpion programmaly üpjünçilikleri tarapyndan edilýän ýokaşma synanyşyklaryny işjeň bökdenç edendigi baradaky ýagdaýlary jemgyýetçilige mälim etdiler. Şeýle hem, azyndan bir resmi hasaba alnan ýagdaýda «Google» kompaniýasynyň hünärmenleri käbir zyýanly programmalaryň, goraýyş tertibi işjeň bolsa, ýüze çykarylmakdan gaçmak üçin enjama ýokaşmak synanyşygyny özbaşdak bes edýändiklerini anykladylar.

Öz gezeginde, «Apple» kompaniýasynyň kiberhowpsuzlyk boýunça eksperti Patrik Uordl (Patrick Wardle) «Lockdown Mode» tertibini köpçülikleýin sarp edijilere hödürlenen iň täsirli gorag gurallarynyň biri diýip atlandyrdy, sebäbi ol hüjüm mümkinçiliklerini ep-esli derejede çäklendirýär. Ol «TechCrunch» neşirine beren interwýusynda: «Meniň pikirimçe, goraýyş tertibi sarp edijiler üçin şu wagta çenli çykarylan howpsuzlygy ýokarlandyrmagyň iň agressiw funksiýalarynyň biridir diýip ynamly aýdyp bileris» diýdi.
Uordlyň düşündirişine görä, bu režim zyýanly kody eltmegiň tutuş usullar toparlaryny ýok edýär: habarlardaky goşundylaryň köp görnüşlerini bloklaýar hem-de WebKit hereketlendirijisiniň mümkinçiliklerini çäklendirýär. Netijede, bu ýagdaý şpion programma üpjünçiligini döredijileri has çylşyrymly we gymmat usullary ulanmaga mejbur edýär, sebäbi bloklama režimi pidanyň gatnaşmazdan amala aşyrylýan hüjümleriň (zero-click) mümkinçiligini diýen ýaly ýok edýär.
«TechCrunch» neşiriniň belleýşi ýaly, teoriýa taýdan bu režimi geçmegiň usullarynyň bardygyny doly inkär edip bolmaýar. Şeýle-de bolsa, adatça teswir bermekde saklanýan «Apple» kompaniýasynyň soňky beýanatyny «kompaniýanyň enjamlarynyň howpsuzlyk taryhyndaky ähmiýetli öwrülşik nokady» hökmünde kabul etmek bolar.



