Sanly maglumat tehnologiýasynda täze bir döwür başlanýar. Hytaý alymlarynyň işläp düzen DNT kaseta lentalary, maglumat saklamak ulgamynda özgerişikli ösüşi wada berýär. Bu lentalar, sintetik DNT molekulalaryny plastiki lenta ýerleşdirip, biologik kodlaryň üsti bilen millionlarça aýdym-saz faýlyny we petabaýt möçberinde maglumatlary saklamaga mümkinçilik berýär.
Tehnologiýanyň gurluşy
Täze ulgamda sintetik DNT molekulalary ýörite plastiki lenta ýerleşdirilýär we zeolit imidazolat örtügi bilen gorag astynda saklanylýar. Bu gurluş lentanyň uzak wagtlap saklanyp bilmegini we maglumatlaryň zaýalanmazlygyny üpjün edýär. Her kilometr lenta 28,6 milligram DNT ýerleşdirilip bilinýär — bu bolsa 36 petabaýt tutuma deňdir.
Ýatkeçlik güýji we tizligi
DNT tehnologiýasynyň maglumat saklama dykyzlygy haýran galdyryjydyr: diňe 1 gramda 455 eksabaýt maglumat ýerleşip bilýär. Mysal üçin, bu möçber 3 milliarddan gowrak aýdym faýlyny saklamaga mümkinçilik berýär. Ulgam sekuntda 1570 ýazgy işläp bilýär, bu bolsa ony emeli aň we arhiw ulgamlary üçin örän amatly edýär.
Kodlaşdyrma we biologiki esaslar
Sanly maglumatlar DNT-niň dört esasy nukleotidi – A (adenin), T (timin), C (sitozin), G (guanin) arkaly kodlaşdyrylýar. Bu usul maglumatlaryň uzak möhletli we durnukly görnüşde saklanylmagyny üpjün edýär.
Global nukdaýnazardan ýagdaý
Twist Bioscience, Microsoft we Illumina ýaly dünýä belli tehnologiýa gigantlary bu ugra milliardlarça dollar maýa goýýarlar. Bu tehnologiýa arhiwler, muzeýler we mediýa edaralary üçin täze mümkinçilikler döredip biler.
Gelejek baradaky çaklamalar
Bilermenleriň pikirine görä, DNT maglumat tehnologiýasy ýakyn 3–5 ýylyň içinde bazara çykyp biler. Ýeri gelende aýtsak, HoloDrive ýaly beýleki innowasin maglumat saklaýyş ulgamlary hem ösdürilýär. Ýöne, DNT tehnologiýasy dykyzlyk we berklilik taýdan öňe saýlanýar.
Bilermenleriň pikiri
Twist Bioscience kompaniýasynyň baş direktory Emily Leproust: “DNT saklaýyş tehnologiýasy bize “üç sany gudratly” artykmaçlygy hödürleýär: ýokary dykyzlyk, amatly bahalar we uzak dowamlylyk.”
– diýip belleýär.
Tehnologiýanyň häzirki çäklendirmeleri
DNT maglumat saklaýyş tehnologiýasy heniz doly bazara çykmady.
Ýazmak we okamak tizligi pes – himiki prosesler sebäpli gijikmeler ýüze çykýar.
Enjamlaryň ululygy we çylşyrymlylygy – giň gerimli ulanmak üçin amatly däl.
Bahanyň ýokary bolmagy – häzirlikçe köpçülikleýin ulanmak üçin amatly däl.
Standartlaşdyrma meselesi – bu ugurda SNIA we DNT Data Storage Alliance ýaly guramalar iş alyp barýarlar
Netije
DNT kaseta lentalary diňe tehnologiýa däl, eýsem biotehnologiýa, emeli aň we arhiw ulgamlarynda hem täze mümkinçilikleri açýar.
Bu makalany peýdaly gördüňizmi?Derrew täzelikleri almak üçin Google-da Gorogly.com-y yzarlaň.
+ Yzarlaň
