Türkmen sährasyna bahar gelip, daglar ýaşyl begrese bürenende, tebigat bilen bütinleşip giden bir gudrat barlygy — ahalteke bedewi has-da lowurdap görünýär. Türkmen halky özüniň bäş müňýyllyk taryhy ýolunda bedew ata «jan» diýipdir, ony maşgala agzasy ýaly ezizläp, gymmatbahaly şaý-seplerini onuň boýnuna dakypdyr. Şonuň üçin hem Türkmen bedewiniň milli baýramy diňe bir seýisleriň ýa-da çapyksuvarlaryň däl, eýsem, tutuş halkyň ruhy ýalkymydyr.
Ahalteke bedewi — adamzat siwilizasiýasynyň iň kämil sungat eserleriniň biridir. Ol sähranyň salkyn şemalyndan, daglaryň dury çeşmesinden we türkmen seýisleriniň çäksiz söýgüsinden dörän jandardyr. Taryhy çeşmelerde «behişdi bedewler» diýlip atlandyrylýan bu bedewler, geçmişiň uly söweşlerinde we parahatçylykly kerwen ýollarynda türkmene iň ýakyn hemra bolupdyr. «At — murat» diýen pähime eýerýän halkymyz üçin at üstünde bolmak, belent maksatlara tarap okdurylmakdyr.
Ahalteke atynyň sypatyny suratlandyrmaga söz ejiz gelýär. Onuň inçe bilini, süzülip duran gözlerini, ýüpek ýaly ýalyny we şagalaňly kişňemesini diňe bir suratkeşiň galamy däl, eýsem bir şahyryň ylhamy janlandyryp biler. Onuň zenan kimin uz ýöreýşi, edil durna boýny ýaly eglip duran gerdany kämil sazlaşygyň nusgasydyr.
Ahalteke bedewiniň iň uly aýratynlygy — onuň wepalylygydyr. Ol eýesiniň içki ruhy dünýäsini duýýan, onuň şatlygyna şatlanyp, gussasyna ortak bolýan syrdaşdyr. Türkmen seýisleri aty diňe bir iýmitlendirmän, eýsem olar bilen sözleşmegi hem başarypdyrlar.
Häzirki wagtda Berkarar döwletiň täze eýýamynyň Galkynyşy döwründe türkmen bedewiniň şöhraty dünýä ýüzüne ýene-de has dabaraly ýaýraýar. Häzirki zaman atçylyk toplumlary, halkara derejesindäki gözellik bäsleşikleri we atly sport oýunlary bu gadymy mirasyň dowamatydyr.
Türkmen bedewiniň milli baýramynda geçirilýän çäreler — at çapyşyklary, at-çapyşyk sungatynyň görkezilmegi, seýisleriň bäsleşigi — bular halkymyzyň öz däp-dessurlaryna bolan ygrarlylygynyň subutnamasydyr.
Bedew at — biziň geçmişimiz, şu günümiz we geljegimizdir. Ol türkmen halkynyň döredijilik ukybynyň, sabyrlylygynyň we gözellik dünýäsiniň iň belent wekilidir. Goý, asuda asmanymyzda bedewleriň şagalaňly kişňemesi elmydama belentden ýaňlansyn, Garaşsyz, baky Bitarap Türkmenistan döwletimiziň şan-şöhraty bedew bady bilen öňe, diňe öňe ilerlesin!
Ýazan: Güseýin Seýitmämmedow,
Garagum etrabynyň sport mekdebiniň
erkin göreş boýunça tälimçi mugallymy.
