Häzirki zaman dünýäsinde döwletleriň strategik hyzmatdaşlygy diňe bir syýasy-diplomatik gatnaşyklar bilen çäklenmän, eýsem emeli aň, öňdebaryjy sanly tehnologiýalar, energetika, ulag-logistika, maliýe we innowasion ykdysadyýet ýaly geljegi kesgitleýän ugurlary hem öz içine alýar. Şeýle şertlerde özara ynanyşmaga, deňhukuklylyga we uzak möhletleýin hyzmatdaşlyga esaslanýan halkara gatnaşyklar durnukly ösüşiň möhüm şertleriniň biri hökmünde çykyş edýär. Hut şu nukdaýnazardan, Türkmenistanyň Prezidenti Serdar Berdimuhamedowyň ýurdumyza sapar bilen gelen Amerikanyň Birleşen Ştatlarynyň Senatynyň Energetika we tebigy serişdeler boýunça komitetiniň agzasy, Montana ştatyndan senator Stiw Deýns bilen geçiren duşuşygy ikitaraplaýyn hyzmatdaşlygyň häzirki ýagdaýyny we onuň geljekki ösüş mümkinçiliklerini ara alyp maslahatlaşmak babatda möhüm syýasy ähmiýete eýe boldy.
- Türkmenistan bilen ABŞ-nyň hyzmatdaşlygy – özara hormata esaslanýan strategik gatnaşyklar
- Emeli aň we öňdebaryjy tehnologiýalar – hyzmatdaşlygyň täze strategik ugry
- Energetika – özara bähbitli hyzmatdaşlygyň ileri tutulýan ugry
- TOPH gaz geçirijisi – sebit ösüşiniň strategik taslamasy
- Innowasion hyzmatdaşlyk – sanly ykdysadyýetiň täze mümkinçilikleri
Türkmenistan bilen ABŞ-nyň hyzmatdaşlygy – özara hormata esaslanýan strategik gatnaşyklar
Duşuşygyň başynda Türkmenistanyň Prezidenti Serdar Berdimuhamedow mümkinçilikden peýdalanyp, Amerikanyň Birleşen Ştatlarynyň Garaşsyzlygynyň şanly 250 ýyllygy mynasybetli senator Stiw Deýnsi hem-de dostlukly amerikan halkyny tüýs ýürekden gutlady. Gepleşikleriň dowamynda bellenilişi ýaly, häzirki wagtda Türkmenistan bilen ABŞ-nyň arasyndaky gatnaşyklar birek-birege hormat goýmak, ynanyşmak, düşünişmek ýörelgeleri esasynda yzygiderli ösdürilýär. Soňky ýyllarda ikitaraplaýyn hyzmatdaşlyk diňe syýasy-diplomatik gatnaşyklar bilen çäklenmän, eýsem söwda-ykdysady, medeni-ynsanperwer, maýa goýum, bilim hem-de tehnologiýa ugurlarynda hem täze mazmun bilen baýlaşýar.
Emeli aň we öňdebaryjy tehnologiýalar – hyzmatdaşlygyň täze strategik ugry
Duşuşygyň esasy meseleleriniň biri hem geljegiň tehnologiýalary babatda hyzmatdaşlygyň ösdürilmegine degişli boldy. Türkmenistanyň Prezidenti ýurdumyzyň öňdebaryjy tehnologiýalar, emeli aň (AI), ýangyç-energetika toplumy, ulag-kommunikasiýa, maliýe-bank ulgamy ýaly möhüm ugurlarda Amerikanyň Birleşen Ştatlary bilen hyzmatdaşlygy giňeltmäge doly taýýardygyny aýratyn nygtady. Häzirki wagtda emeli aň dünýä ykdysadyýetiniň ähli ugurlaryny düýpli özgerdýän esasy innowasion güýçleriň biri hökmünde ykrar edilýär. Şol sebäpli bu ugurdaky halkara hyzmatdaşlygyň ösdürilmegi diňe bir täze tehnologiýalaryň alyş-çalşygyny däl, eýsem milli hünärmenleriň taýýarlanylmagyny, ylmy-barlag işleriniň ösdürilmegini we sanly ykdysadyýetiň mümkinçilikleriniň giňeldilmegini hem şertlendirýär. Türkmenistanyň bu ugurdaky garaýşy ýurdumyzyň innowasion ösüşe gönükdirilen döwlet syýasatynyň möhüm bölegi bolup çykyş edýär.
Energetika – özara bähbitli hyzmatdaşlygyň ileri tutulýan ugry
Türkmenistanyň baý tebigy serişdeleri we köpugurly energetika syýasaty halkara hyzmatdaşlygyň möhüm ugurlarynyň biri bolup galýar. Duşuşygyň dowamynda döwlet Baştutanymyz ýurdumyzyň energiýa serişdelerini dünýä bazarlaryna çykarmak boýunça ugurlary diwersifikasiýalaşdyrmak strategiýasyny yzygiderli durmuşa geçirýändigini belledi. Bu strategiýanyň esasy maksady öndüriji, sarp ediji hem-de üstaşyr geçiriji ýurtlaryň bähbitleriniň deň derejede nazara alynýan, durnukly we özara bähbitli hyzmatdaşlyk ulgamyny ösdürmekden ybaratdyr. Türkmenistanyň bu ugurda alyp barýan syýasaty sebit energetika howpsuzlygyny berkitmäge we halkara energiýa hyzmatdaşlygyny ösdürmäge möhüm goşant goşýar.
TOPH gaz geçirijisi – sebit ösüşiniň strategik taslamasy
Gepleşikleriň dowamynda aýratyn üns Türkmenistan — Owganystan — Pakistan — Hindistan (TOPH) transmilli gaz geçirijisi taslamasyna gönükdirildi. Türkmenistanyň Prezidenti Serdar Berdimuhamedow Amerikanyň Birleşen Ştatlarynyň bu strategik taslama bildirýän gyzyklanmasyna we goldawyna Türkmenistanyň ýokary baha berýändigini aýtdy. Döwlet Baştutanymyzyň belleýşi ýaly, TOPH gaz geçirijisi diňe bir energiýa serişdelerini ibermegiň täze ugurlaryny döretmek bilen çäklenmän, eýsem sebit ýurtlarynyň ykdysady ösüşine, täze iş orunlarynyň döredilmegine, ulag we energetika infrastrukturasynyň ösdürilmegine hem-de halkara hyzmatdaşlygynyň pugtalandyrylmagyna möhüm itergi berer. Taslama sebitde ykdysady ösüşi, hyzmatdaşlygy berkitmäge ýardam eder.
Innowasion hyzmatdaşlyk – sanly ykdysadyýetiň täze mümkinçilikleri
Duşuşygyň netijeleri Türkmenistanyň häzirki zaman innowasion ösüşe we halkara hyzmatdaşlygyň täze görnüşlerine uly ähmiýet berýändigini ýene bir gezek görkezdi. Häzirki wagtda dünýä ykdysadyýetiniň ösüş depgini emeli aň, uly maglumatlar (Big Data), bulut tehnologiýalary, sanly hyzmatlar, akylly dolandyryş ulgamlary ýaly innowasion çözgütler bilen berk baglanyşyklydyr. Şol sebäpli ABŞ bilen bu ugurlarda hyzmatdaşlygyň giňeldilmegi Türkmenistanyň sanly ykdysadyýetiniň ösdürilmegine, täze tehnologiýalaryň ornaşdyrylmagyna, ylmy-barlag işleriniň işjeňleşdirilmegine we ýokary derejeli milli IT hünärmenleriniň taýýarlanylmagyna goşmaça mümkinçilikleri açýar.
Türkmenistanyň Prezidenti Serdar Berdimuhamedowyň ABŞ-nyň Senatynyň agzasy Stiw Deýns bilen geçiren duşuşygy ikitaraplaýyn gatnaşyklaryň häzirki derejesini hem-de geljekki ösüş ugurlaryny aýdyň görkezdi. Duşuşykda aýratyn bellenilen emeli aň, öňdebaryjy tehnologiýalar, energetika, ulag, maliýe-bank ulgamy we beýleki strategik ugurlar boýunça hyzmatdaşlygy giňeltmäge taýýarlyk, Türkmenistanyň açyk, deňhukukly we özara bähbitli halkara hyzmatdaşlyk syýasatyny yzygiderli durmuşa geçirýändiginiň nobatdaky subutnamasy boldy. Şeýle hem TOPH transmilli gaz geçirijisi ýaly iri sebit taslamalarynyň durmuşa geçirilmegine bildirilýän gyzyklanma hem-de sanly ykdysadyýetiň geljegi bilen baglanyşykly innowasion başlangyçlar Türkmenistanyň halkara giňişlikdäki ornuny has-da pugtalandyrmaga, tehnologik ösüşini çaltlandyrmaga we durnukly ykdysady ösüş üçin täze mümkinçilikleri döretmäge hyzmat eder.
