Türkmenistanyň bedenterbiýe we sport ulgamy: Ösüşiň täze maksatlaryna tarap rowaçlanýar

Türkmen halkynyň Milli Lideri Gahryman Arkadagymyzyň, mertebesi belent hormatly Prezidentimiz Arkadagly Gahryman Serdarymyzyň baştutanlygynda milli sport ulgamy döwlet syýasatynyň ileri tutulýan ugurlarynyň biri hökmünde aýratyn ähmiýet berilýär. Degişli ugurda amala aşyrylýan giň gerimli özgertmeler bolsa, «Türkmenistanda 2021 — 2025-nji ýyllarda bedenterbiýäni we sporty goldamagyň hem-de ösdürmegiň Maksatnamasynyň» düýp esas özenini düzýär. Bu maksatnama Türkmen halkynyň Milli Lideri Gahryman Arkadagymyzyň parasatly başlangyçlarynyň esasynda  2021 — 2025-nji ýyllarda milli bedenterbiýe we sport ulgamynda täze ösüşler gazanmak, halkyň saglygyny berkitmek we sporta bolan gyzyklanmasyny artdyrmak, şeýle hem ýaşlary sporta höweslendirmek maksady bilen kabul edildi.

Gahryman Arkadagymyz tarapyndan 2021-nji ýylyň 22-nji ýanwarynda tassyklanylan «Türkmenistanda 2021 — 2025-nji ýyllarda bedenterbiýäni we sporty goldamagyň hem-de ösdürmegiň Maksatnamasy» häzirki ajaýyp döwrümizde — Berkarar döwletimiziň täze eýýamynyň Galkynyşy döwründe Arkadagly Gahryman Serdarymyzyň parasatly ýolbaşçylygynda üstünlikli durmuşa geçirilýär. Ýurdumyzyň bedenterbiýe we sport syýasatynyň milli esaslaryny, sport ulgamynyň ösdürilmegi boýunça täze çäreleri we taslamalary öz içine alýan bu maksatnama, diňe bir sporty ösdürmeklik üçin däl, eýsem sagdyn durmuş ýörelgesiniň ornaşdyrylmagy, fiziki hereketliligiň ýokarlandyrylmagy we döwrebap sport infrastrukturasy döredilmegi üçin möhüm ädimiň başlangyjydyr.

«Türkmenistanda 2021 — 2025-nji ýyllarda bedenterbiýäni we sporty goldamagyň hem-de ösdürmegiň Maksatnamasynyň» esasy maksady, Türkmenistanyň bedenterbiýe we sport ulgamyny güýçlendirmek, jemgyýetde sagdyn durmuş ýörelgeleriniň ornaşdyrylmagyny höweslendirmek, ýaşlar arasynda fiziki hereketliligiň derejesini ýokarlandyrmak we bu ugurda halkara derejesinde üstünlik gazanmakdyr. Ýaşlaryň woleýbol, futbol, ýüzme, agyr atletika we beýleki dürli sport görnüşleri bilen meşgullanmagyny goldamak, şeýle hem ýokary derejeli sportçylary taýýarlamak maksatnamanyň möhüm bölegi bolup durýar.

«Türkmenistanda 2021 — 2025-nji ýyllarda bedenterbiýäni we sporty goldamagyň hem-de ösdürmegiň Maksatnamasynyň» esasy ugurlary şulardan ybaratdyr:

1. Jemgyýetde sagdyn durmuş ýörelgelerini ornaşdyrmak: Bedenterbiýe we sport arkaly sagdyn durmuş ýörelgeleriniň ornaşdyrylmagy, halkyň saglygyny gowulandyrmak, olaryň fiziki we ruhy taýdan doly ösüşini gazanmak.
2. Ýaşlaryň sporta bolan gyzyklanmasyny artdyrmak: Türkmenistanda ýaşlaryň sporta bolan höwesini artdyrmak, sporty ýaşlaryň durmuşynyň bir bölegi hökmünde kabul etmek, sporta bolan gyzyklanmasyny güýçlendirmek.
3. Sport infrastrukturasyny we meýdançalaryny ösdürmek: Sportuň ähli görnüşleri üçin degişli amatly şertleriň döredilmegi, sport işgärleriniň we tälimçileriniň taýýarlyk derejesiniň ýokarlandyrylmagy.
4. Halkara sport hyzmatdaşlygyny ösdürmek: Sportuň halkara derejesinde, häzirki zaman ülňülerine laýyklykda ýurduň sport ulgamyny döwrebap ösdürmek, dünýäde milli sportuň meşhurlyga eýe bolmagy üçin Türkmenistanyň ornyny ýokarlandyrmak.

«Türkmenistanda 2021 — 2025-nji ýyllarda bedenterbiýäni we sporty goldamagyň hem-de ösdürmegiň Maksatnamasynyň» esasy ýörelgeleri

1. Sport üçin ýeňil we amatly şertleriň döredilmegi;

Maksatnamanyň birinji esasy ýörelgesi, sportuň ähli görnüşleri üçin ýeňil we amatly şertleriň döredilmegidir. Bu, sportuň meşhurlyga eýe bolmagy, dürli sport görnüşleri boýunça güýçli toparlaryň döredilmegi üçin giň mümkinçilikleriň açylmagyna ýol açar. Ýurdumyzda futbol, woleýbol, basketbol, tennis, ýüzme ýaly sport ugurlary boýunça täze meýdançalar, stadionlar we tälim beriş mümkinçilikleri dörediler.

Bu maksatnama laýyklykda, 2021-2025-nji ýyllarda, Türkmenistanyň dürli künjeklerinde sport we tälim infrastrukturasy ösdürildi. Sporta bolan gyzyklanma artdyrylýar, ýaşlaryň we ulularyň bedenterbiýe bilen meşgullanyşyny üpjün etjek tälim we sport merkezleri giňeldilýär. Täze sport desgalarynyň gurlup ulanmaga berilmegi, döwlet derejesinde sporta bolan ynamy artdyrýar.

2. Ýaşlary sporta höweslendirmek we halkara sport meýdançalarynda üstünlik gazanmak;

Ýaşlaryň sporta bolan gyzyklanmasyny artdyrmak üçin degişli maksatnamalar we sport çäreleri geçirilýär. Olar üçin tälim maksatnamalary, okuw kurslary we sport çäreleri bilen sporta bolan höweslerini artdyrmak maksat edinilýär. Sporta bolan gyzyklanmalary güýçlendirmek babatda ýaşlaryň oýunlara gatnaşmagyny höweslendirmek üçin dürli çäreler we jemgyýetçilik maksatnamalary geçirilýär.

Ýaşlaryň halkara derejesinde üstünlik gazanmagy: Ýaşlaryň, ýaryşlara we halkara sport çärelerine işjeň gatnaşmagyny höweslendirmek üçin degişli maksatnamalar we tälim kurslary döredilýär. Türkmenistanyň dünýäde tanalýan sportçylar bilen bir hatarda ýaşlaryň hem meşhurlyga eýe bolmagyna mümkinçilik döredilýär. Bu bolsa diňe bir sporta bolan gyzyklanmalary artdyrmak üçin däl-de, eýsem sportda ýurduň abraýyny ýokarlandyrmak üçin möhüm ädimdir.

3. Bedenterbiýe we sporty bilim ulgamyna ornaşdyrmak;

Maksatnamanyň üçünji esasy ýörelgesi, bedenterbiýe we sporty bilim ulgamyna ornaşdyrmakdyr. Bu, ýaşlaryň we çagalaryň fiziki we ruhy taýdan sagdyn ösmegi üçin möhüm çärelerden biridir. Türkmenistanda beden terbiýäniň bilim ulgamyna ornaşdyrylmagy, ýaşlaryň sporta bolan gatnaşygyň artmagyna hem-de jemgyýetde sagdyn durmuş ýörelgeleriniň ornaşdyrylmagyna goşant goşar.

Sport we bilim ulgamynyň utgaşdyrylmagy: Okuw mekdepleri, ýokary okuw jaýlary we sport ulgamynyň utgaşdyrylmagy, bedenterbiýe biliminiň öwrenilmegi jemgyýetde bedenterbiýäniň we sportuň ornynyň artmagyna ýardam eder. Şeýle hem, mekdeplerde we çagalar gurnaklarynda sporta bolan höweslendiriji çäreler geçirilýär.

4. Sporta bolan jogapkärçilik we döwrebap tälim;

Sporta bolan jogapkärçiligi artdyrmak, sport tälimçileriniň we sport işgärleriniň derejesini ýokarlandyrmak üçin degişli çäreler geçirilýär. Bu maksatnamanyň çäklerinde, sport tälimçileri üçin ýokary hilli hünär okuwlary, seminarlary geçirmek we olaryň hünär derejesini ýokarlandyrmak göz öňünde tutulýar.

Döwrebap tälimiň orny: Sport tälimçileriniň, psihologlarynyň, sanly tehnologiýalaryň sportda giňden ulanylmagyny gazanmak, bu ulgamyň ösüşine uly täsir eder. Sport tälimçileriň hünär derejesini ýokarlandyrmak üçin halkara tejribelerine daýanyp, täze tälim usullary ornaşdyrmak göz öňünde tutulýar.

5. Halkara sport hyzmatdaşlygyny ösdürmek;

Maksatnamanyň iň esasy ugurlarynyň biri, halkara sport hyzmatdaşlygynyň giňeldilmegidir. Türkmenistan, halkara sport guramalary bilen ýakyn hyzmatdaşlyk edip, sport ulgamynda belent üstünliklere ýetmäge ugur alýar. Bu maksatnamanyň çäklerinde, halkara sport ýaryşlaryna gatnaşmak, sport diplomatiýasyny ösdürmek, sporta bolan gyzyklanmalary halkara derejesinde rowaçlandyrmak üçin mümkinçilikler döredilýär.

Türkmenistanyň bedenterbiýe we sport maksatnamasynyň geljegi

Türkmenistanda 2021-2025-nji ýyllarda bedenterbiýe we sporty goldamak maksady bilen kabul edilen «Türkmenistanda 2021 — 2025-nji ýyllarda bedenterbiýäni we sporty goldamagyň hem-de ösdürmegiň Maksatnamasy»  ýurduň fiziki we ruhy taýdan sagdyn nesillerini kemala getirmäge, sport ulgamyny ösdürmäge we halkara derejesinde üstünlik gazanmaga giň ýol açar. Bedenterbiýe we sporta bolan şowly gatnaşyk, jemgyýetiň sagdyn durmuş ýörelgesini goldap, diňe bir fiziki taýdan däl, eýsem ruhy taýdan hem ýokary öndürijiligi gazanmak üçin möhüm ädime öwrüler.

Ýaşlaryň sporta bolan gyzyklanmalaryny artdyrmak, sport ulgamynda halkara hyzmatdaşlygyny giňeltmek, täze infrastrukturany döretmek we bedenterbiýäniň bilim ulgamyna ornaşdyrylmagy —  bu maksatnamanyň geljekdeki üstünlikleriniň esasy ýörelgeleridir. Maksatnamanyň üstünlikli ýerine ýetirilişi, Türkmenistanyň bedenterbiýe we sport ulgamynyň ösüşine we jemgyýetiň sagdyn bagyna, ruhy taýdan berk bedenli nesilleriň kemala gelmegine uly goşant goşar.

Çaryberdi  Gurbansähedow,

Oguzhan etrap sport mekdebiniň

woleýbol boýunça tälimçi mugallymy.